دالی دی لئون

دالی ارنشاو دی لئون (Dolly Earnshaw de Leon، زاده 12 آوریل 1969) بازیگر فیلیپینی است. او که بیشتر به‌خاطر فعالیت‌هایش در سینمای مستقل و تئاتر شناخته می‌شود، افتخارات متعددی از جمله یک جایزه فاماس (FAMAS)، یک جایزه گلدباگ و یک جایزه از انجمن منتقدان فیلم لس‌آنجلس را در کارنامه دارد و علاوه بر این، نامزد دریافت جوایز گلدن گلوب و بفتا نیز شده است. مجله ووگ بریتانیا در سال 2023 از او به‌عنوان یکی از 31 ستاره مشهور جهان نام برد. دی لئون پس از تحصیل در رشته تئاتر در دانشگاه فیلیپین دیلیمان، بازیگری روی صحنه را آغاز کرد. نخستین اجراهای او شامل تولیدات محلی نمایش‌های «تاجر ونیزی»، «در انتظار گودو»، «روزگار گذشته» (Old Times) و «مدئا» بود. او نخستین بار با فیلم ترسناک آنتولوژی Shake, Rattle & Roll III (1991) به کارگردانی پکه گالاگا (Peque Gallaga) وارد سینما شد و در طول دهه‌های 1990 و 2000 در نقش‌های کوتاه و بدون ذکر نام در تیتراژ بازی کرد. دی لئون حضورهای کوتاهی در فیلم‌های سینمایی داشت و به‌عنوان بازیگر مهمان در مجموعه‌های تلویزیونی ظاهر شد. نقطه عطف کارنامه او با درام جنایی «حکم» (Verdict - 2019) رقم خورد که برای آن برنده جایزه فاماس بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد. در سال 2021، ایفای نقش او در قالب یک کارگر جنسی سالخورده در درام تاریخی History of Ha به کارگردانی لاو دیاز با نقدهای مثبتی همراه شد. او این مسیر را با ایفای نقش‌هایی مقتدرانه‌تر در پروژه‌های تلویزیونی اریک ماتی (Erik Matti) برای شبکه HBO یعنی On the Job و Folklore ادامه داد. دی لئون با درخشش در نقش یک نظافتچی سرویس بهداشتی در یک کشتی تفریحی مجلل در کمدی سیاه و هجوآمیز «مثلث غم» (Triangle of Sadness - 2022) ساخته روبن اوستلوند، به تحسین و شهرت جهانی رسید و جوایز گلدباگ و انجمن منتقدان فیلم لس‌آنجلس را برای بهترین نقش‌آفرینی مکمل از آن خود کرد. او همچنین نامزد دریافت جوایز گلدن گلوب و بفتا برای بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد و به نخستین فرد فیلیپینی تبدیل گشت که در هر رشته‌ای نامزد این جوایز شده است. دی لئون پس از آن در درام پویانمایی بزرگسالان The Missing (2023) بازی کرد—که برای آن جایزه سینه‌مالایا برای بهترین بازیگر نقش مکمل زن را به دست آورد—و در درام‌های کمدی Between the Temples و Ghostlight در سال 2024 به ایفای نقش پرداخت. او یکی از بنیان‌گذاران Ladies Who Launch است؛ گروهی در زمینه خدمات اجتماعی که از جوامع محروم حمایت می‌کند.